Na shahë o Adem Demaçi

Petrit MËNAJ

Prej kohësh, që kur politika antishqiptare e Grujevskit po shikohet me një farë inferioriteti e nuk po kundërshtohet siç duhet nga politikanët e BDI-së, kundër saj reflektohet një pakënaqësi te elektorati shqiptarë, por dhe te shumë intelektualët në Maqedoni por dhe më gjerë. Si shumë të tjerë që kemi mbështetur dhe propaganduar vazhdimisht politikën e BDI-së dhe të Ali Ahmetit dhe unë jam gjendur në presionin e kritikave për këtë pasivitet dhe heshtjen që e krahasojnë me atë të PDSH-së kur ishte në pushtet. Dikush edhe më ka kritikuar për vlerësimet që kam bërë për Ali Ahmetin, si idealist dhe si vazhdues i veprës së rilindësve në librin tim më të fundit ”Dilemat e Integrimit të Maqedonisë dhe Shqiptarët”. Natyrisht nuk kam heshtur, por sipas bindjeve të mija kam shpjeguar veprimin politikë të Ali Ahmetit në kushtet e krizës që ka kapur shtetin maqedonas, por kam pasur dhe rezerva në këtë drejtim, duke mos ditur se si drejtohet sot politika në labirintet e diplomacisë evropiane dhe amerikane në lidhje me menazhimin e kësaj krize, kur dihet që në sajë të mbështetjes së tyre ne si shqiptarë jemi bërë palë në zgjidhjen e krizave të shkaktuara në tre luftërat që zhvilluam për liri demokraci e prosperitet gjatë shkatërrimit të ish Jugosllavisë.

Por në kuadrin e përkujtimit të njëzetenëntë vjetorit të protestave të studentëve të marsit të vitit1981 në Kosovë, ku në Shkup u shpalos dhe pllaka përkujtimore në nderim të patriotit nga Kosova Mersel Ahmeti, idealistët dhe veprimtarët e mbledhur nga gjithë trojet shqiptare, dëgjuan dhe panë reagimin e Ali Ahmetit ndaj kritikave të Adem Demaçit, që rrallë kush i ka pranuar nga pushtetarët shqiptarë të të gjitha trojeve si ai.

Adem Demaçi gjatë bisedave të lira, në kafe dhe kur drekuam, foli hapur e qartë për ëndrrën e rilindësve, për përpjekjet e gjithë brezave, por dhe për idealin e studentëve në vitin 1981 në radhët e të cilëve ishte dhe Ali Ahmeti. Ai foli dhe për natyrshmërinë, largpamësinë dhe mençurinë që duhet treguar në situatat e reja që zhvillohet politika duke mos kursyer dhe kritikat apo sharjet siç i quajmë ne shpesh shqiptarët për pushtetarët e sotëm në mbar trojet shqiptare.

“Na shahë o Adem Demaçi” – tha Ali Ahmeti. Por duke ju drejtua pjesëmarrësve vazhdoj më tej: -Le të na shaj baca Ademi se na bëjnë mirë kritikat e tij, ai na shanë shqip. Sharja në gjuhën shqipe mirë të bënë gjithmonë.

Sigurisht mesazhi i këtyre fjalëve duhet kuptuar mirë, duhet kuptuar në lidhje me sinqeritetin, pastërtinë dhe nijetin e kritikës, e cila në politikën e sotme shqiptare nuk bëhet ashtu siç porositi Demaçi, duke u udhëhequr prej idealit kombëtar, që: “Hasanët dhe Hysenët, sikurse dhe partitë ikin e vinë, harrohen, por populli mbetet”. Por politikanët e sotëm nuk vënë mbi gjithçka idealin kombëtar, interesin e zhvillimit dhe të përparimit të kombit, por interesat e tyre personale apo grupore.

Përkujtimi i ngjarjeve të marsit të vitit 1981, si dhe dialogu i Ahmetit me Demaçin kam bindje se duhet të jenë një mesazh i qartë, ku mes rreshtave dhe përtej tyre duhet parë e vërteta, duhet dalluar rruga ku duhet ecur për realizimin e idealit kombëtar dhe nuk duhet ngatërruar ajo me politikën ditore dhe populizmin e Grujevskit. Idealistët e vërtetë ata që e dinë rrugën ku duhet të eci kombi nuk flasin por punojnë. Ata nuk merren me reklamime idesh ekraneve të televizorëve për tu shitur sa më kombëtar siç bëjnë sot disa politikanë, por luftojnë me largpamësi e besim te e ardhmja sepse e dinë se jo pa sakrifica e mund çështja jonë ka arritur deri këtu.

Kështu që, për situatën e tanishme ku frymërat nacionaliste nuk janë shuar por shpesh dhe ndizen më shumë, nuk duhet të bëhemi pre e provokimeve të individëve apo dhe e partive politike, siç është dhe rasti konkret me VMRO-në, por duhet të kemi besim te përfaqësuesit që kemi votuar të cilët nuk na kanë zhgënjyer, por e kanë treguar devotshmërin duke mos kursyer jetën e tyre kur koha i thirri për liri, demokraci e prosperitet. Unë besoj dhe ma do mëndja dhe shumë të tjerë si unë besojnë se në këtë situatë të vështirë ku është Maqedonia nuk mund të fokusohet vëmendja në zgjidhjen e problemeve të brendshme më shumë se sa te ato probleme gjeostrategjike të rajonit, ku dhe është drejtuar tërë vëmendja e politikës evropiane. Duke e parë nga ky kënd, mendoj se qëndrimet dhe veprimet e BDI-së dhe Ali Ahmeti qëndrojnë. Ne duhet të jemi të ndërgjegjshëm se deri këtu ku jemi tani kemi arritur në saje të bashkëpunimit të hapur dhe të sinqertë me politikanët e Evropës dhe Amerikës. Të gjithë e dimë se si u menaxhuan krizat e luftërave të deritanishme të popullit tonë dhe tani nuk duhet të mendojmë se para kemi një luftë më të vogël. Nuk duhet të harrojmë se lufta në tavolinë, kapërximi i krizave institucionale është një betejë më e vështirë sesa ajo me armë, sepse është luftë idesh, luftë zemrash, mbrujtur nëpër breza, shekuj e shekuj me radhë. Për këtë po citoj psikologun Gustav Le Bon që thotë: “Jeta e popujve, institucionet e tij, besimet dhe artet janë vetëm produktet e dukshme të shpirtit të tij të pa dukshëm të cilat nuk mund të shndërrohen lehtë” ndaj lufta për të fituar institucionet apo për tu futur në to nuk mund të bëhet aq lehtë sa çi mendon dikush. Ajo kërkon të gjitha format dhe metodat ligjore e jo ligjore, bindjet, por kurrë përdorimin e forcës. Kështu, nga ky pozicion duhet kuptuar sot politika në Maqedoni, ku ndeshemi me ndryshimin e shpirtit të një populli, të bindjeve dhe praktikave të formuara vite e vite me radhë të cilat nuk ndryshohen aq thjesht dhe pa një konsesues të vazhdueshëm duke kërkuar të vërtetën, atë që duhet arritur, diku në mes dhe jo vetë si mendon njëra, apo tjetra palë.

Këto mendoj se ishin disa nga mesazhet që u përcollën në përkujtim të ngjarjeve të vitit 1981 nga idealistët e vërtet të realizimit të ëndrrës shqiptare, të cilat suksesshëm u përcollëm edhe nga mediumet, gjë që tregon se pavarësisht nga anët e ndryshme të mendimeve, prapë jemi bashkë për të ecur drejt realizimit të idealit ton kombëtar.